Kanseri y’igifu ni indwara iterwa n’uko uturemangingo two mu gifu dutangira gukura no kwiyongera mu buryo budasanzwe, bikavamo ikibyimba cya kanseri. Ni imwe mu ndwara zikomeye zishobora gufata umuntu uwo ari we wese, cyane cyane abantu bakuze, kandi kuyimenya hakiri kare bifasha cyane mu kuyivura.
Ibimenyetso bya Kanseri y’Igifu
Mu ntangiriro, kanseri y’igifu ishobora kutagaragaza ibimenyetso bigaragara. Uko igenda ikura, umuntu ashobora kugira:
- Kubabara cyangwa kumva harimo ikintu gikanda mu gice cyo hejuru cy’inda.
- Kubura ubushake bwo kurya.
- Kumva uhaze vuba kandi wariye bike.
- Isesemi cyangwa kuruka.
- Kugabanuka ibiro mu buryo budasobanutse.
- Kugira ikibazo cyo kumira ibiryo.
- Kubyimba inda cyangwa kugira umwuka mwinshi mu nda.
- Kuruka amaraso cyangwa kugira umwanda wirabura nk’ikara kubera kuva amaraso imbere mu gifu.
- Guhorana umunaniro bitewe no kubura amaraso.
Ibitera Kanseri y’Igifu
Nubwo impamvu nyayo itera kanseri y’igifu itaramenyekana neza, hari ibintu byongera ibyago byo kuyirwara:
- Kwandura bagiteri yitwa Helicobacter pylori.
- Kurya kenshi ibiryo birimo umunyu mwinshi cyangwa byabitswe igihe kirekire.
- Kunywa itabi.
- Kunywa inzoga nyinshi.
- Kuba mu muryango harigeze kubonekamo abantu barwaye iyi kanseri.
- Kurwara ibisebe by’igifu bimara igihe kirekire.
- Umubyibuho ukabije.
- Kutarya imboga n’imbuto bihagije.
Uko Wayirinda
Nubwo nta buryo bwizewe ku ijana ku ijana bwo kuyirinda, hari ingamba zifasha kugabanya ibyago:
- Kurya indyo yuzuye igizwe n’imboga n’imbuto nyinshi.
- Kugabanya ibiryo birimo umunyu mwinshi cyangwa byatunganyijwe cyane.
- Kwirinda kunywa itabi.
- Kugabanya cyangwa kureka inzoga.
- Gukora imyitozo ngororamubiri no kugumana ibiro bikwiye.
- Kujya kwa muganga igihe ufite ibimenyetso by’ibisebe by’igifu cyangwa ibindi bibazo byo mu rwungano ngogozi kugira ngo bivurwe hakiri kare.
Icyo Wakora Ubonye Ibimenyetso
Niba ubonye kimwe cyangwa byinshi mu bimenyetso byavuzwe haruguru, cyane cyane niba bimaze ibyumweru byinshi cyangwa bikomeza kwiyongera:
- Jya kwa muganga cyangwa ku kigo nderabuzima hafi yawe kugira ngo ukorerwe isuzuma.
- Ntukihutire kwivura cyangwa gufata imiti utandikiwe.
- Niba uruka amaraso cyangwa ufite umwanda wirabura, shakisha ubuvuzi bwihuse.
- Kurikiza amabwiriza ya muganga ku bijyanye n’ibizamini nk’isuzuma ry’igifu (endoscopy) cyangwa ibindi bizamini byafasha kumenya ikibazo.
Umwanzuro
Kanseri y’igifu ni indwara ikomeye, ariko kuyimenya no kuyivura hakiri kare bishobora kongera amahirwe yo gukira. Kwitwararika ibimenyetso, kugira imirire myiza, kwirinda itabi n’inzoga nyinshi, no kwisuzumisha kwa muganga igihe bibaye ngombwa ni zimwe mu ntambwe z’ingenzi zo kurinda ubuzima bwacu. Niba ufite ibimenyetso bikomeje cyangwa biguteye impungenge, ni ngombwa kugana muganga vuba bishoboka.

Leave a Reply